နယူးဒေလီနှင့် ပေကျင်းကြားမှ နေပြည်တော်၏အလောင်းအစား

■၂၀၂၆ ခုနှစ် မေလလယ်မှ ဇွန်လလယ်အထိ ကာလအတွင်း နေပြည်တော်၏ သံတမန်ရေးရာ လှုပ်ရှားမှုများ ထူးထူးခြားခြား ပြည့်ကျပ်နေခဲ့သည်။ နှစ်ပေါင်းများစွာ ရင်ဆိုင်ခဲ့ရသည့် နိုင်ငံတကာအထီးကျန်မှု အခြေအနေမှ ရုန်းထွက်နိုင်ရန် စစ်အစိုးရသည် ဒေသတွင်း အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံများနှင့် သံတမန်ရေးအရ တက်ကြွစွာ ထိတွေ့ဆက်ဆံလာခဲ့သည်။ မေလ ၁၈ ရက်တွင် မြန်မာ–ဖိလစ်ပိုင် နိုင်ငံခြားရေးမူဝါဒဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးပွဲများ၊ ဇွန် ၃ ရက်နှင့် ၁၁ ရက်တွင် ဟောင်ကောင်အထူးအုပ်ချုပ်ရေးဒေသ (Hong Kong SAR) နှင့် တွေ့ဆုံမှုများ ပေါ်ပေါက်ခဲ့သလို၊ ဇွန် ၈ ရက်တွင် အင်ဒိုနီးရှား၊ ဇွန် ၁၂ ရက်တွင် လာအိုနိုင်ငံ (Lao PDR) တို့နှင့်လည်း နှစ်နိုင်ငံဆက်ဆံရေးဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးပွဲများ ဆက်တိုက် ပြုလုပ်ခဲ့သည်။

သို့သော် အဆိုပါ လှုပ်ရှားမှုများအားလုံးထက် ပိုမိုအလေးထား စောင့်ကြည့်ခံရသည်မှာ အာဏာသိမ်းသမ္မတ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်၏ အိန္ဒိယနှင့် တရုတ်နိုင်ငံ ခရီးစဉ်များ ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ၂၀၂၆ ခုနှစ် မေလ ၃၀ ရက်တွင် အိန္ဒိယသို့ ထွက်ခွာခဲ့ပြီး၊ ဇွန် ၁၅ ရက်တွင် တရုတ်နိုင်ငံသို့ ဆက်လက် သွားရောက်ခဲ့ခြင်းကို ဒေသတွင်းနှင့် နိုင်ငံတကာ အသိုင်းအဝိုင်းက အနီးကပ် စောင့်ကြည့်ခဲ့ကြသည်။ အကြောင်းရင်းမှာ စစ်ယူနီဖောင်းကို ချွတ်၍ “အရပ်သားသမ္မတ” အဖြစ် အသွင်ပြောင်းလဲလာသည့် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်အတွက် နိုင်ငံတကာအသိအမှတ်ပြုမှုသည် အဓိက လိုအပ်ချက်တစ်ခု ဖြစ်နေခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်။ ယင်းခရီးစဉ်များသည် အာဏာ၏ အုတ်မြစ်ကို တရားဝင်မှုဖြင့် အားဖြည့်ရန်၊ အထီးကျန်မှုကို ကျော်လွှားရန်နှင့် ဒေသတွင်း သံတမန်ရေး စင်မြင့်ပေါ်သို့ တစ်ကျော့ပြန် တက်လှမ်းရန် ကြိုးပမ်းချက်များ ဖြစ်သည်ဟု သုံးသပ်နိုင်သည်။ ဤဆောင်းပါးတွင် အဆိုပါခရီးစဉ်များအတွင်း ဆွေးနွေးခဲ့သည့် အကြောင်းအရာများ၊ ဒေသတွင်း အင်အားကြီးနိုင်ငံများ၏ တုံ့ပြန်မှုများနှင့် ယင်းဖြစ်ရပ်များက မြန်မာ့နိုင်ငံရေးအနာဂတ်နှင့် စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်ရေး လှုပ်ရှားမှုအပေါ် မည်သို့ သက်ရောက်လာနိုင်သည်ကို လေ့လာသုံးသပ်သွားမည်ဖြစ်သည်။

➤အိန္ဒိယ၏တွက်ချက်ထားသောလက်ကမ်းမှု

သမ္မတရာထူး လက်ခံပြီးနောက် မင်းအောင်လှိုင်၏ အိန္ဒိယခရီးစဉ်သည် ၎င်း၏ ပထမဆုံးသော အရေးပါသည့် ပြည်ပသံတမန်ရေးခရီးအဖြစ် မှတ်တမ်းဝင်ခဲ့သည်။ နယူးဒေလီတွင် အိန္ဒိယဝန်ကြီးချုပ် နရင်ဒြာမိုဒီနှင့် တွေ့ဆုံခဲ့ပြီး နှစ်နိုင်ငံကုန်သွယ်ရေးမြှင့်တင်ရေး၊ ရှားပါးသတ္တုကဏ္ဍ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေး၊ ဒေသတွင်း ချိတ်ဆက်မှုစီမံကိန်းများ အရှိန်မြှင့်တင်ရေးနှင့် လူ့စွမ်းအားအရင်းအမြစ် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးတို့ကို ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။ ထို့ပြင် ပင်လယ်ရေကြောင်းနှင့် ဆိုက်ဘာလုံခြုံရေးကဏ္ဍများတွင်လည်း ပိုမိုနီးကပ်စွာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်သွားရန် နှစ်ဖက်သဘောတူညီမှုများ ရရှိခဲ့ကြသည်။

အိန္ဒိယအတွက် မြန်မာနိုင်ငံသည် အိမ်နီးချင်းတစ်နိုင်ငံထက်ပိုကာ အရှေ့တောင်အာရှသို့ ခြေလှမ်းလှမ်းရန် တံခါးပေါက်တစ်ခုပင် ဖြစ်သည်။ သို့သော် လတ်တလောတွင် မြန်မာနိုင်ငံအနောက်မြောက်ပိုင်း၌ တိုက်ပွဲများ စိပ်လာခြင်းက အဆိုပါတံခါးပေါက်ကို မတည်ငြိမ်မှုများဖြင့် ရိုက်ခတ်စေခဲ့သည်။ ဒုက္ခသည်များ နယ်စပ်ဖြတ်ကျော်ဝင်ရောက်လာမှု၊ လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များ၏ လှုပ်ရှားမှုများနှင့် နယ်စပ်ဒေသလုံခြုံရေးပြဿနာများသည် နယူးဒေလီအတွက် အဓိကစိုးရိမ်စရာကိစ္စများ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ တစ်ဖက်တွင်လည်း ပြည်တွင်းစစ်ကြောင့် စစ်တပ်၏ ထိန်းချုပ်နယ်မြေများ ကျဉ်းမြောင်းလာခြင်းက အိန္ဒိယ၏ မဟာဗျူဟာစီမံကိန်းများအပေါ် တိုက်ရိုက်သက်ရောက်နေသည်။ ကုလားတန် ဘက်စုံသယ်ယူပို့ဆောင်ရေးစီမံကိန်းနှင့် အိန္ဒိယ–မြန်မာ–ထိုင်း အဝေးပြေးလမ်းမကြီးစီမံကိန်းတို့သည် “Act East Policy” ၏ အဓိကမဏ္ဍိုင်များဖြစ်ပြီး ယင်းစီမံကိန်းများ၏ အနာဂတ်သည် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းရှိ တည်ငြိမ်မှုနှင့် အနီးကပ်ချိတ်ဆက်နေသည်။ ထို့ကြောင့် နယူးဒေလီက မင်းအောင်လှိုင်အား ကြိုဆိုခဲ့ခြင်းမှာ အကျိုးစီးပွားအတွက် သေချာစွာ တွက်ချက်ထားသည့် လက်ကမ်းမှုတစ်ရပ်ဟု ဆိုလျှင် ပိုမှန်မည် ဖြစ်သည်။

ခရီးစဉ်အတွင်း ဗုဒ္ဓဂယာရှိ မဟာဗောဓိကျောင်းတော်သို့ သွားရောက်ဖူးမြော်ခဲ့ခြင်းကလည်း ဘာသာရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှုကို အသုံးချခြင်းက တင်းမာမှုများကို လျော့ပါးစေသည့် နည်းလမ်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။ နေပြည်တော်အတွက်မူ ယင်းခရီးစဉ်က ပြည်တွင်းသို့ ပြန်လည်ဖြန့်ဖြူးနိုင်မည့် ပုံရိပ်ကောင်းများစွာကို ဖန်တီးပေးခဲ့ပြီး စစ်ခေါင်းဆောင်၏ လှုပ်ရှားမှုပုံရိပ်များကို အစိုးရမီဒီယာများက အကျယ်တဝင့် ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။

သို့သော် အဆိုပါကြိုဆိုမှုကို နိုင်ငံရေးထောက်ခံမှုဟု အလျင်စလို အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုရန် ခက်ခဲသည်။ အိန္ဒိယသည် မြန်မာ့အရေးနှင့်ပတ်သက်လျှင် ဒီမိုကရေစီတန်ဖိုးများ၊ ဒေသတွင်းလုံခြုံရေးနှင့် တရုတ်၏ သြဇာလွှမ်းမိုးမှုတို့ကြားတွင် ချိန်ခွင်လျှာညှိနေရသည့် နိုင်ငံဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ဤထိတွေ့ဆက်ဆံမှုမှာ အသိအမှတ်ပြုခြင်းထက် လက်တွေ့ကျသည့် မဟာဗျူဟာမြောက် ရွေးချယ်မှုတစ်ရပ်အဖြစ် ယူဆရသည်။

➤ပေကျင်း၏ ကျောထောက်နောက်ခံ

အိန္ဒိယခရီးစဉ်ပြီးနောက် မကြာမီ တရုတ်နိုင်ငံသို့ ထွက်ခွာခဲ့သည့် မင်းအောင်လှိုင်သည် နယူးဒေလီတွင် ရရှိခဲ့သည့် ကြိုဆိုမှုထက် ပိုမိုခမ်းနားသည့် ဧည့်ခံမှုကို ပေကျင်းတွင် ရရှိခဲ့သည်။ သမ္မတ ရှီကျင့်ဖျင်ကိုယ်တိုင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ တည်ငြိမ်ရေးနှင့် လက်ရှိခေါင်းဆောင်ပိုင်းအပေါ် ထောက်ခံကြောင်း ထုတ်ဖော်ပြောဆိုခဲ့ရာ ယင်းသည် လေးနက်သည့် နိုင်ငံရေးအချက်ပြမှုတစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့ပြီး နှစ်နိုင်ငံအကြား ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေး သဘောတူညီချက် ၁၈ ခုအထိ လက်မှတ်ရေးထိုးနိုင်ခဲ့သည်။

တရုတ်နှင့် မြန်မာကြား ဆွေးနွေးမှုများ၏ ဗဟိုချက်မှာ စီးပွားရေးပင် ဖြစ်သည်။ ယူနန်ပြည်နယ်မှ အိန္ဒိယသမုဒ္ဒရာအထိ ချိတ်ဆက်မည့် တရုတ်–မြန်မာ စီးပွားရေးစင်္ကြံ၊ စွမ်းအင်ပိုက်လိုင်းများ၊ ဆိပ်ကမ်းများနှင့် ကုန်သွယ်ရေးလမ်းကြောင်းများသည် နှစ်ဖက်စလုံးအတွက် အရေးပါသော စီမံကိန်းများ ဖြစ်နေဆဲဖြစ်သည်။ တရုတ်၏ ရပ်တည်ချက်မှာလည်း ရှင်းလှသည်။ မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပြည်တွင်းရေးတွင် စွက်ဖက်မည်မဟုတ်ကြောင်း အမြဲတစေ ပြောဆိုလေ့ရှိသည့် ပေကျင်းအတွက် အရေးကြီးဆုံးအရာမှာ မည်သူအုပ်ချုပ်သည်ထက် မြန်မာနိုင်ငံ၏ တည်ငြိမ်မှုနှင့် တရုတ်၏ အကျိုးစီးပွားများကို အာမခံပေးနိုင်ခြင်း ဖြစ်သည်။

မင်းအောင်လှိုင်အတွက်မူ ပေကျင်းခရီးစဉ်၏ တန်ဖိုးမှာ စီးပွားရေးသဘောတူညီချက်များထက် ပိုမိုကြီးမားသည်။ အနောက်နိုင်ငံများ၏ အထီးကျန်စေမှုကြားမှ တရုတ်ခေါင်းဆောင်များနှင့် တန်းတူရည်တူ တွေ့ဆုံနိုင်ခြင်းက ၎င်းလိုလားနေသည့် နိုင်ငံတကာအသိအမှတ်ပြုမှုကို ရရှိစေသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ တစ်နည်းအားဖြင့် ပေကျင်းသည် စစ်အစိုးရအတွက် ငွေကြေးနှင့် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုများ၏ အရင်းအမြစ်သာမက နိုင်ငံရေးအသက်ရှူပေါက်တစ်ခုလည်း ဖြစ်နေသည်။

➤ဒေသတွင်းမဟာဗျူဟာနှင့် တရားဝင်မှုရှာဖွေရေး

အိန္ဒိယ၊ တရုတ်တို့သို့ သွားရောက်ခဲ့သည့် ခရီးစဉ်များကို သီးခြားဖြစ်ရပ်များအဖြစ်ထက် တစ်ဆက်တည်း ချိတ်ဆက်ကြည့်လိုက်သည့်အခါ ပိုမိုကျယ်ပြန့်သည့် မဟာဗျူဟာတစ်ခုကို မြင်တွေ့နိုင်သည်။ ယင်းမှာ နိုင်ငံတကာအထီးကျန်မှု၏ နံရံကို ချိုးဖျက်ပြီး ဒေသတွင်း သံတမန်ရေးစင်မြင့်ပေါ်သို့ ပြန်လည်တက်လှမ်းရန် ကြိုးပမ်းမှုဖြစ်သည်။

သီတင်းပတ်အနည်းငယ်အတွင်း ဖိလစ်ပိုင်၊ အင်ဒိုနီးရှား၊ လာအို၊ ဟောင်ကောင်၊ အိန္ဒိယနှင့် တရုတ်တို့အပါအဝင် နိုင်ငံအများအပြားနှင့် ဆက်တိုက်ထိတွေ့ခဲ့ခြင်းမှာ တိုက်ဆိုင်မှုမဟုတ်ပေ။ နေပြည်တော်သည် မိမိကိုယ်ကို ဒေသတွင်းနိုင်ငံရေး၏ အပြင်ဘက်သို့ တွန်းထုတ်ခံထားရသူအဖြစ် မရှုမြင်စေလိုတော့ဘဲ ပုံမှန်အစိုးရတစ်ရပ်အဖြစ် ပြန်လည်ဦးမော့ရန် ကြိုးစားနေခြင်းဖြစ်သည်။ စစ်အစိုးရမီဒီယာများကလည်း နိုင်ငံတကာခေါင်းဆောင်များနှင့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးပွဲများနှင့် သဘောတူညီချက်များကို အထူးအလေးထား ဖော်ပြခြင်းအားဖြင့် နိုင်ငံတကာက လက်ခံနေသည့် အစိုးရတစ်ရပ်၏ ပုံရိပ်ကို ပြည်တွင်းသို့ ပို့ဆောင်ရန် အားဖြည့်ပေးနေသည်။

သို့သော် နေပြည်တော်ကို တုံ့ပြန်သည့် ဒေသတွင်းနိုင်ငံများ၏ သဘောထားများမှာ တစ်ပြေးညီမဟုတ်ပေ။ အိန္ဒိယက သတိထား၍ ချဉ်းကပ်နေချိန်တွင် တရုတ်နှင့် ရုရှားတို့က ပိုမိုပွင့်လင်းသည့် ဆက်ဆံရေးကို ရွေးချယ်ထားကြသည်။ ထိုကွာခြားချက်များက နိုင်ငံတကာနိုင်ငံရေးတွင် စံတန်ဖိုးများထက် အကျိုးစီးပွားများက ပိုမိုအလေးသာနေဆဲဖြစ်ကြောင်း ထပ်မံသက်သေပြနေသည်။ ထိုသံတမန်ရေးလှုပ်ရှားမှုများသည် ပြင်ပကမ္ဘာအတွက်သာ ရည်ရွယ်ထားခြင်း မဟုတ်ပေ။ ပြည်တွင်းပရိသတ်ကိုလည်း မျက်နှာမူထားသည်။ တိုက်ပွဲများ ဆက်လက်ဖြစ်ပွားနေသည့်တိုင် နိုင်ငံတကာနှင့် ဆက်ဆံနိုင်စွမ်းရှိသည့် အစိုးရတစ်ရပ်အဖြစ် မိမိကိုယ်ကို ပြသလိုသည့် ဆန္ဒက ယင်းလှုပ်ရှားမှုများ၏ နောက်ကွယ်တွင် ရှိနေသည်။

➤သုံးသပ်ချက်

မင်းအောင်လှိုင်၏ အိန္ဒိယနှင့် တရုတ်ခရီးစဉ်များက စစ်အစိုးရအတွက် နိုင်ငံရေးအရ တန်ဖိုးရှိသည့် ပုံရိပ်အချို့ကို ပေးစွမ်းခဲ့သည်မှာ အငြင်းပွားရန်ခဲယဉ်းလှသည်။ နိုင်ငံတကာခေါင်းဆောင်များနှင့် တန်းတူရည်တူ တွေ့ဆုံနိုင်ခြင်းသည် “စစ်အစိုးရ” ဟူသည့် ပုံရိပ်ထက် “နိုင်ငံ့ခေါင်းဆောင်” ဟူသည့် ပုံရိပ်ကို ပိုမိုအားကောင်းစေသည်။ ထို့ကြောင့် Justice For Myanmar ကဲ့သို့သော တက်ကြွလှုပ်ရှားသူအဖွဲ့များက အိန္ဒိယ၏ လုပ်ရပ်ကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် ဝေဖန်ခဲ့ကြသည်။ ၎င်းတို့၏ အမြင်အရ မင်းအောင်လှိုင်ကို နိုင်ငံတော်အဆင့် ဧည့်ခံခြင်းသည် စစ်ရာဇဝတ်မှုကျူးလွန်ထားသည့် အာဏာပိုင်တစ်ဦးအား တရားဝင်မှုဖြစ်‌စေမည့် အရောင်တင်ဆေး သုတ်ပေးလိုက်ခြင်းနှင့် မခြားပေ။ သို့သော် နယူးဒေလီ၏ တွက်ချက်မှုမှာ ကွဲပြားသည်။ အိန္ဒိယအတွက် မြန်မာ့ဒီမိုကရေစီအရေးထက် နယ်စပ်လုံခြုံရေး၊ ဒေသတွင်းတည်ငြိမ်မှုနှင့် တရုတ်၏ သြဇာလွှမ်းမိုးမှုကို ထိန်းညှိရေးက ပိုမိုအရေးကြီးသော အချက်များ ဖြစ်နေသည်။ နိုင်ငံတကာဆက်ဆံရေးတွင် ခင်မင်မှုများထက် အကျိုးစီးပွားများက ပိုမိုတည်မြဲတတ်ကြောင်း ၎င်းက သက်သေပြနေသည်။

သို့သော် နေပြည်တော်အတွက် ရရှိလာသည့် သံတမန်ရေးအောင်မြင်မှုများကိုလည်း အလွန်အကျွံ အဓိပ္ပာယ်မဖွင့်သင့်ပေ။ အိန္ဒိယဖြစ်စေ၊ တရုတ်ဖြစ်စေ မင်းအောင်လှိုင်ကို ခြွင်းချက်မရှိ ထောက်ခံနေကြခြင်း မဟုတ်ပေ။ ၎င်းတို့၏ အဓိကစိတ်ဝင်စားမှုမှာ တည်ငြိမ်မှုဖြစ်ပြီး လူပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးအပေါ် သစ္စာစောင့်သိမှု မဟုတ်ပါ။ ပြည်တွင်းစစ်က ပိုမိုပြင်းထန်လာပြီး ၎င်းတို့၏ အကျိုးစီးပွားများကို ခြိမ်းခြောက်လာမည်ဆိုပါက ယနေ့ပေးနေသည့် အထောက်အပံ့များ မနက်ဖြန်တွင် ပြောင်းလဲသွားနိုင်သည်။

စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်ရေး အင်အားစုများအတွက်မူ ၎င်းသံတမန်ရေး လှုပ်ရှားမှုများက နယ်စပ်ထိန်းချုပ်မှုများကို ပိုမိုတင်းကျပ်လာစေနိုင်သလို၊ စောင့်ကြည့်ထောက်လှမ်းရေးစနစ်များ ကျယ်ပြန့်လာခြင်းနှင့် ထောက်လှမ်းရေးအချက်အလက် ဖလှယ်မှုများ ပိုမိုနီးကပ်လာခြင်းတို့ကိုလည်း ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သည်။ ဒေသတွင်းအင်အားကြီးနိုင်ငံများက လက်ရှိအခြေအနေကို လက်ခံနေသရွေ့ အပြောင်းအလဲသည် နိုင်ငံ့အပြင်ဘက်မှ ရောက်လာမည်မဟုတ်ဘဲ အတွင်းမှသာ ဖန်တီးရမည် ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် အုပ်ချုပ်ရေးအစားထိုးစနစ်များ တည်ဆောက်နိုင်ခြင်း၊ တော်လှန်ရေးအင်အားစုများအကြား ပူးပေါင်းညှိနှိုင်းမှုကို မြှင့်တင်နိုင်ခြင်းနှင့် ပြည်သူလူထု၏ ယုံကြည်မှုကို ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းထားနိုင်ခြင်းတို့က အနာဂတ်တွင် ပိုမိုအရေးပါလာဖွယ်ရှိသည်။ နိုင်ငံတကာနိုင်ငံရေးသည် စံတန်ဖိုးများထက် အကျိုးစီးပွားများအပေါ်တွင်သာ ရပ်တည်နေကြောင်း ဤဖြစ်ရပ်များက သတိပေးနေသည်။

➤နိဂုံး

ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်၏ အိန္ဒိယနှင့် တရုတ်ခရီးစဉ်များ၏ အဓိကရည်ရွယ်ချက်မှာ “အထီးကျန်မှု၏ အဝိုင်းအပြင်မှ ထွက်ခွာ၍ တရားဝင်မှု၏ အဝိုင်းအတွင်းသို့ ပြန်လည်ဝင်ရောက်ရန်” ပုံရိပ်တည်ဆောက်ရေး ကြိုးပမ်းမှုဖြစ်သည်။ အိန္ဒိယက သတိထား၍ လက်ကမ်းနေပြီး တရုတ်က ပိုမိုနွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုနေသော်လည်း၊ နှစ်နိုင်ငံစလုံးသည် မြန်မာနိုင်ငံအပေါ် စေတနာသက်သက်ထက် မိမိတို့၏ မဟာဗျူဟာမြောက် အကျိုးစီးပွားများကိုသာ ဦးစားပေးနေခြင်း ဖြစ်သည်။

ထို့ကြောင့် မြန်မာပြည်သူများအတွက် အရေးကြီးဆုံးမေးခွန်းမှာ စစ်အစိုးရက တရားဝင်မှု ရရှိနိုင်မည်လား ဆိုသည်ထက် ပြည်သူများလိုလားသည့် အနာဂတ်ကို မည်သူက ဖန်တီးပေးမည်နည်း ဆိုသည့် မေးခွန်းပင် ဖြစ်သည်။ မြန်မာ့နိုင်ငံရေး၏ အဆုံးအဖြတ်ကို ပေကျင်း၊ နယူးဒေလီ သို့မဟုတ် မော်စကိုတို့တွင် ရှိသော ပြင်ပနိုင်ငံများက ချမှတ်ပေးမည်မဟုတ်ဘဲ မြန်မာနိုင်ငံ၏ အနာဂတ်ကို နောက်ဆုံးတွင် ဆုံးဖြတ်မည့်သူများမှာ မြန်မာနိုင်ငံသားများ ကိုယ်တိုင်သာ ဖြစ်ကြလိမ့်မည်ဖြစ်သည်။